تبلیغات
نافله - حکمت رو نمودن به قبله
خلاصه ای از بیان مرحوم علامه طباطبایی در بیان فوائد تشریع قبله از نظر فردى و اجتماعى
حکمت رو نمودن به قبله
هیچ شكى نیست در اینكه روح و مغز عبادت بنده عبارت است از : بندگى درونى او  و حالاتى كه در قلب نسبت به معبود دارد. كه اگر آن نباشد عبادتش روح نداشته و اصلا عبادت بشمار نمی ‏رود. ولی در عین حال این توجه قلبى باید به صورتى مجسم شود و عبادت در كمالش و ثبات و استقرار تحققش، محتاج به این است كه در قالبى و ریختى ممثل گردد. به بیان دیگر نخست توجهات قلبى ما با اختلافى كه در خصوصیات آن (از خضوع و خشوع و خوف و رجاء و عشق و جذبه و امثال آن) است، در نظر گرفته شود و بعد همان خصوصیات را با شكل و قیافه ‏اى كه مناسبش باشد، در فعل خود منعكس كنیم:

مثلا براى اینكه ذلت و حقارت قلبى خود را به پیشگاه مقدس او ارائه داده باشیم به سجده بیفتیم و با این عمل خارجى از حال درونى خود حكایت كنیم

و یا اگر خواستیم احترام و تعظیمى كه در دل از او داریم، حكایت كنیم، بصورت ركوع درآئیم و چون بخواهیم حالت فدایى بودن خود را به پیشگاهش عرضه كنیم، دور خانه ‏اش بگردیم و چون بخواهیم او را تكبیر و بزرگداشت كنیم، ایستاده عبادتش كنیم و چون بخواهیم براى تشرف به درگاهش خود را تطهیر كنیم این مراسم را با غسل و وضوء انجام دهیم، و از این قبیل تمثل‏هاى دیگر.

بقیه در ادامه مطلب
حال ببینیم مشركین در عبادت چه مى‏كردند و اسلام چه كرده؟

اما وثنى‏ ها و ستاره‏ پرستان و هر جسم ‏پرست دیگر كه یا معبودشان انسانى از انسانها بوده، و یا چیز دیگر، آنان لازم میدانستند كه معبودشان در حال عبادت نزدیكشان و روبرویشان باشد، لذا روبروى معبود خود ایستاده و آن را عبادت میكردند.

ولى دین انبیاء و مخصوصا دین اسلام كه فعلا گفتگوى ما در باره آنها و همانطور كه گفتیم: مغز عبادت و روح آن را همان حالات درونى دانسته، براى مقام تمثل آن حالات نیز طرحى ریخته:

 و آن اینست كه كعبه را قبله قرار داده و دستور داده كه تمامى افراد در حال نماز كه هیچ مسلمانى در هیچ نقطه از روى زمین نمى‏تواند آن را ترك كند، رو بطرف آن بایستند و نیز از ایستادن رو بقبله و پشت كردن بدان در احوالى (مانند هنگام تخلی) نهى فرموده و در احوالى دیگر آن را نیكو شمرده است(مانند قرائت قرآن و هنگام خواب و ...)

و به این وسیله قلبها را با توجه بسوى خدا كنترل نموده، تا در خلوت و جلوتش در قیام و قعودش، در خواب و بیداریش، در عبادت و مراسمش، حتى در پست‏ترین حالات و زشت‏ترینش(که نهی از رو به قبله بودن نموده) ، پروردگار خود را فراموش نكند، این است فائده تشریع قبله از نظر فردى.

و اما فوائد اجتماعى آن عجیب‏تر و آثارش روشن‏تر و دلنشین‏تر است، براى اینكه مردم را با همه اختلافى كه در زمان و مكان دارند متوجه به یك نقطه كرده و با این تمركز دادن وجهه ‏ها، وحدت فكرى آنان و ارتباط جوامعشان و التیام قلوبشان را مجسم ساخته

و این لطیف‏ترین روحى است كه ممكن است در كالبد بشریت بدمد، روحى كه از لطافت در جمیع شئون افراد در حیات مادى و معنویش نفوذ كند، اجتماعى راوى ‏تر و اتحادى متشكل‏تر و قوى‏تر بسازد،

و این‏ موهبتى است كه خداى تعالى امت اسلام را بدان اختصاص داده و با آن وحدت دینى و شوكت جمعى آنان را حفظ فرموده، در حالى كه قبلا احزاب و دسته ‏هاى مختلفى بودند و سنت‏ها و طریقه‏ هاى متشتتى داشتند، حتى دو نفر انسان یافت نمى‏شد كه در یك نظریه با هم متحد باشند، اینك خدا را با كمال عجز بر همه نعمتهایش شكر مى‏گوییم.

برگرفته از: ترجمه تفسیر المیزان، ج‏١، ص ۵٠۵ تا ۵٠٨





طبقه بندی: اسرار و چرایی نماز،  نماز،مسجد و جامعه، 
برچسب ها: نماز، قبله، علامه طباطبایی،  
نوشته شده در تاریخ دوشنبه 20 اردیبهشت 1395 توسط . وبلاگ نویس بی ادعا
طراحی قالب: وبلاگ نویس بی ادعا

کلماتی که تمام عمر داریم تکرارشان میکنیم
خداوند که به ستایش ما نیاز ندارد
پس چرا نماز می خوانیم؟
انشا الله، این توفیق نصیبمان شود تا جواب این چرا را دریابیم
آن وقت کم کم لذت می بریم از این کلمات تکراری و می فهمیم که
تکرار هیچ چیز جز نماز در این دنیا زیبا نیست

انتشار مطالب با ذکر منبع مانعی ندارد و موجب رضایت ماست